Polisomnografi olarak da isimlendirilen uyku testi, kişinin yaşamını derinden etkileyen uykudaki bozuklukları tespit etmek için kullanılan kapsamlı bir araçtır.
Uyku testiniz sırasında beyin dalgalarınız, kanınızdaki oksijen seviyesi, kalp atış hızınız ve nefesiniz, göz ve bacak hareketleriniz kaydedilerek, birer veriye dönüştürülür ve hastanın durumu net bir şekilde incelenerek, uyku bozukluğunun altında yatan sebep çözüme kavuşturulur.
Narkolepsi nedir?
Genellikle uyku bozukluğu ile kendisini gösteren narkolepsi, kişinin gündüzleri uyuklamasına verilen isimdir. Toplum geneline bakıldığında nadir görülse de bu hastalığın varlığını yok sayamayız.
Narkolepsi belirtileri nelerdir?
İngilizcede Chees yani satranca denk gelen kısaltma ile beş ana belirti sayılır. Bunlar, katapleksi, halüsinasyonlar, aşırı gündüz uyku hali, uyku felci ve uyku bozukluğudur. Narkolepsili hastaların tamamı gündüz aşırı uykululuk yaşarken, 5 semptomun hepsini yaşamayabilirler.
Narkolepsi neden olur?
Narkolepsi genellikle uyanıklığı düzenleyen beyinin kimyasal eksikliğinden kaynaklanmaktadır. Hipokretinin (oreksin olarak da bilinir) şeklinde literatürde geçen eksiklik narkolepsi rahatsızlığını tetiklemektedir.
Ancak bu neden bile tüm narkolepsi hastalarının temel nedeni olamaz. Uzmanlar yaptıkları araştırmalarda narkolepsiyi tetikleyecek bazı bulgulara ulaşmışlardır. Bunları şu şekilde açıklayabiliriz:
- Ergenlik veya menopoz sırasında meydana gelebilecek hormonal değişiklikler
- Psikolojik bozukluklar veya yaşam içerisinde yaşanan stres
- Herhangi bir hastalığa karşı kullanılan ilacın içeriğinde bulunan maddeler
Narkolepsi tanısı nasıl konulur?
Narkolepsi tanısı koyulabilmesi için mutlaka uyku testi yapılmalıdır. Öncelikle hastanın şikayetleri dinlenir. Takiben hasta Polisomnografi testine tabi tutulmak üzere bir gece sağlık kuruluşunda misafir edilir. Narkolepsi tanısını doğrulamak için iki temel uyku çalışması yapılmaktadır. İlki Polisomnografi, ikincisi ise çoklu uyku geciktirme (latans) testidir.
Polisomnografi testinde siz uyurken birçok test yapılır. Bunlar arasında kalp atış hızı, oksijen seviyesi, solunum hızı, göz ve bacak hareketleri ve beyin dalgaları yer alır. Test sırasında ne kadar zamanda uykuya daldığınız ve uykunun hangi sıklıkta bozulduğu tespit edilir.
Çoklu uyku geciktirme testi, Polisomnografi testinin arkasından gündüz yapılır. Test sırasında, iki saat arayla planlanan beş kısa şekerleme yaparsınız. Bu testte uykuya dalma hızınızı ve REM uykusuna hangi hızla girdiğinizi belirler.
Narkolepsi tedavisi nasıl yapılır?
Narkolepsi tedavisinde ilaç tedavisi genellikle tercih edilse de buna ek olarak kişinin yaşam tarzının da değiştirilmesi gündeme gelebilir. Narkolepsi tedavisinde çeşitli uyarıcı ilaçlar, sodyum oksibat, antidepresan ve psikolojik etkilerin düzeltilmesi gibi yöntemler kullanılabilir.
Narkolepsi zararları nelerdir?
Narkolepsi kişinin yaşamına ve psikolojisine ciddi anlamda olumsuzluk katar. Ani duygusal geçişler (öfke ve mutluluk vb.), direksiyon başında uyuklama sonucunda kaza sebebiyeti, iş sırasında sürekli uyuklama sebepli iş kazaları, psikolojik sorunlar bunların başında sayılabilir. Obezite de narkolepsinin zararları arasında sayılmaktadır. Yapılan araştırmalara göre bu rahatsızlığın obeziteye yol açtığı yönünde bulgular elde edilmiştir.
MERKEZİMİZDEN FOTOĞRAFLAR
